Kategorie
zarząd majątkiem

Zarząd majątkiem wspólnym małżonków

Najnowszy wpis poświęcimy „bezpiecznikowi” umieszczonemu w kodeksie rodzinnym na wypadek, gdyby relacja małżeńska zaczęła wymykać się spod kontroli i jeden z małżonków realizowałby przedsięwzięcia ryzykowne pod względem ekonomicznym dla obojga małżonków.

Co robić, gdy dla realizacji  swoich pasji, nałogów jeden z małżonków wyzbywa się wszystkiego co przedstawia sobą wartość?

Przeczytaj więcej o zasadach zarządu majątkiem wspólnym.

Przystępując do rozjaśnienia tej kwestii zaznaczmy, że w polskim porządku prawnym obowiązuje zasada zgodnie z którą, każdy z małżonków ma prawo zarządzania majątkiem wspólnym małżonków.

Kategorie
alimenty

Alimenty na dorastające dziecko

Jesteś osobą która dopiero wchodzi w dorosłe życie, nadal uczysz się i pracujesz, ale pieniądze którymi dysponujesz nie pozwalają Ci jeszcze na realizację marzeń o samodzielności? Rozwiązaniem może okazać się wystąpienie o alimenty. Sprawdź jak ruszyć temat.

Czy może jesteś osobą przeciwko której Twoje dziecko dochodzi alimentów? Sprawdź jak chronić się przed tego rodzaju roszczeniem.

Kategorie
ojcostwo

Żądanie unieważnienia uznania dziecka

W najnowszym wpisie omówimy w szczegółach specyficzne uprawnienie prokuratora związane z możliwością jego działania na drodze cywilnej przez wytoczenie powództwa o unieważnienia uznania ojcostwa.

Artykuł uwzględnia stan prawny sprzed nowelizacji Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego z dnia 13 czerwca 2009 roku oraz obecny kształt uregulowań prawnych dotyczących tej materii.

W dalszej części wpisu przedstawimy często ujawniającą się w toku postępowania kwestię uznania za dowód w sprawie wykonanych bez wiedzy i zgody drugiego z rodziców badań (także zagranicznych) materiału DNA dziecka.

Kategorie
alimenty

Podwyższenie alimentów na dziecko – jak to zrobić?

W najnowszym wpisie omówimy najważniejsze elementy decydujące o możliwości skutecznego domagania się podwyższenia alimentów na dziecko. Jak przygotować się do takiej sprawy?

Podstawą kwestią dla podwyższenia wysokości świadczenia pieniężnego w ramach  istniejącego obowiązku alimentacyjnego wobec dziecka jest istotna i trwała zmiana w zakresie jego usprawiedliwionych potrzeb.

To czy w ogóle możemy rozważać domaganie się od aktualnie zobowiązanego, dalszego zwiększenia zakresu jego obowiązku, zależne jest wprost od  istnienia po jego stronie możliwości zarobkowych (nie tylko aktualnych, ale również w przyszłości).

Kategorie
rozliczenia

Budowa na cudzym gruncie

Inwestowałeś na gruncie Twojego partnera lub osoby trzeciej za jej zgodą i szukasz sposobu zabezpieczenia swoich interesów? Poznaj swoje prawa.

Przed przystąpieniem do omówienia problemu rozliczenia nakładów jednego z partnerów polegających na inwestowaniu; wzniesieniu budynku na działce stanowiącej wyłączną własność drugiego z nich oraz możliwości domagania się przez partnerów przeniesienia na nich prawa własności nieruchomości przez osobę trzecią – należy podkreślić brak uniwersalnego modelu rozliczenia poczynionych nakładów.

Podstawa roszczenia o zwrot poniesionych nakładów będzie za każdym razem uzależniona od rodzaju stosunku prawnego który zaistniał pomiędzy partnerami (względnie partnerami i osobą trzecią).

Sytuacja partnera inwestującego na cudzym gruncie –

Artykuł 231 § 1 Kodeksu cywilnego stanowi, że samoistny posiadacz gruntu w dobrej wierze, który wzniósł na powierzchni lub pod powierzchnią gruntu budynek lub inne urządzenie o wartości przenoszącej znacznie wartość zajętej na ten cel działki, może żądać, aby właściciel przeniósł na niego własność zajętej działki za odpowiednim wynagrodzeniem.

Regulacja ta znajduje zastosowanie w następujących sytuacjach:

  • wzniesienia budynku kosztem majątku odrębnego małżonka na nieruchomość wchodzącą w skład majątku odrębnego drugiego z małżonków znajdujących się w ustroju rozdzielności majątkowej;
  • wzniesienia budynku kosztem majątku jednego z konkubentów na nieruchomość wchodzącą w skład majątku drugiego z konkubentów (partnerzy posiadają odrębne od siebie majątki osobiste);
  • wspólnego wzniesienia przez konkubentów budynku na gruncie stanowiącym własność osoby trzeciej (w takiej sytuacji partnerzy mogą dochodzić przeniesienia na nich prawa własności nieruchomości – najczęściej w częściach równych)

Wskażmy, że dla możliwości skutecznego domagania się zasądzenia przez Sąd przeniesienia własności (w części ułamkowej) na podstawie art. 231 § 1 k.c. (przypadek budowy dokonanej na cudzym gruncie), partner musi wykazać przesłankę posiadania nieruchomości – co staje się istotnym problemem po opuszczeniu wspólnego, dotychczasowego miejsca zamieszkania konkubentów.

Co w takim razie oznacza posiadanie będące jedną z przesłanek przeniesienia własności?

Dla wykazania przez jednego z konkubentów posiadania wystarczające jest posiadanie kluczy do nieruchomości; urządzenia zapewniającego dostęp do nieruchomości (substytut klucza). Chcąc dochodzić wyrównania  stanu majątkowego, partner który inwestował na „cudzym” gruncie, powinien móc udowodnić, że posiada rzecz (dokumenty; klucz) dające mu możliwość władania rzeczą jak właściciel – nie musi on przy tym fizycznie zamieszkiwać nieruchomości.

Inne możliwości (podstawy) wyrównania stanu majątkowego partnera –

Inną podstawą przywrócenia stanu majątkowego partnera może też rozliczenie nakładów na podstawie art. 405 k.c., stanie się tak wtedy, gdy właściciel nie wziął na siebie żadnych zobowiązań związanych z nakładami na jego nieruchomość, stron nie łączył stosunek prawny, a w stanie faktycznym danej sprawy nie ma podstaw do stosowania art. 224-226 k.c.

Sytuacja, w której inwestor nie żąda przeniesienia na niego prawa własności nieruchomości –

Osobę budującą na cudzym gruncie za zgodą właściciela, który zobowiązał się przenieść na nią własność części nieruchomości, należy traktować jak współposiadacza w dobrej wierze, któremu, jeżeli nie żąda przeniesienia udziału we współwłasności, przysługuje prawo żądania zwrotu nakładów na podstawie art. 226 k.c. (sytuacja, gdy partner dokonywał nakładów koniecznych na nieruchomość).

Gdyby uznać, że czyniący nakłady był w takiej sytuacji posiadaczem zależnym, ale nakłady czynił dla siebie, we własnym interesie, w przekonaniu, że właściciel, zgodnie z umową, zapewni mu stosowane prawo do nich, do roszczenia o ich rozliczenie również ma zastosowanie art. 226 w zw. z art. 230 k.c.

Dokonując podsumowania problemu wzajemnych rozliczeń pomiędzy partnerami związku nieformalnego wskażmy, że w przeważającej liczbie przypadków partnerowi inwestującemu na gruncie należącym do osoby trzeciej przysługiwać będzie roszczenie przeniesienia na swoją rzecz pewnego udziału we własności nieruchomości;

Opcjonalnie będzie to roszczenie dotyczące zasądzenia przez Sąd sumy pieniężnej odpowiadającej nakładom poczynionym na cudzą nieruchomość (nastąpi to wtedy, gdy uprawniony nie zażąda przeniesienia na swoją rzecz udziału w prawie własności nieruchomości).

Analiza problematyki wzajemnych rozliczeń partnerów prowadzi do wniosku, że choć nie istnieje uniwersalny model pozwalający przywrócić satysfakcjonujący pod względem majątkowym stan posiadania inwestora, to jednak inwestor niemal w każdym przypadku może poszukiwać ochrony prawnej.

Kategorie
rozliczenia

Rozliczenie konkubinatu

Pierwszy wpis na blogu chcielibyśmy poświęcić kwestii rozliczeń majątkowych partnerów po ustaniu ich relacji.

Zaznaczmy, że kwestia ta odnosi się w równym stopniu do sytuacji małżonków pozostających w ustroju rozdzielności majątkowej w chwili rozwiązania ich małżeństwa przez rozwód (dysponują oni bowiem jedynie swoimi majątkami odrębnymi).

Jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądów powszechnych – do partnerów nie mogą znaleźć zastosowania przepisy Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego odnoszące się do osób znajdujących się w małżeńskim ustroju majątkowym.

Do kwestii rozliczeń majątkowych pomiędzy partnerami (małżonkami będącymi w ustroju rozdzielności majątkowej), znajdą zastosowanie w pierwszej kolejności:

– postanowienia umów zawartych pomiędzy partnerami;

– przepisy kodeksu cywilnego odnoszące się do czynów niedozwolonych (tzw. odpowiedzialność deliktowa)

– przepisy kodeksu cywilnego ujęte w art. 224-230

umożliwiające przywrócenie stanu równowagi majątkowej pomiędzy byłymi już partnerami.

Gdy w realiach dokonywania konkretnych rozliczeń brak jest powyżej wskazanych podstaw, zastosowanie znajdą w dalszej kolejności przepisy kodeksu cywilnego odnoszące się do bezpodstawnego wzbogacenia (art. 405 k.c.). Przepis ten stanowi właściwą podstawę do rozliczenia nakładów dokonanych na majątek jednego z partnerów.

Jak odbywa się rozliczenie przez Sąd poczynionych nakładów?

W przypadku rozliczeń między konkubentami, zasądzeniu przez Sąd z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia jednego z byłych partnerów podlega kwota odpowiadająca aktualnemu stanowi jego wzbogacenia w dacie wyrokowania.

Analizując metody dokonywania rozliczeń pomiędzy konkubentami jednak za całkowicie błędne należy uznać założenie, zgodnie z którym po ustaniu relacji partnerskiej po stronie drugiego partnera powstaje obowiązek swoistego „wyrównania” partnerowi (który w większym stopniu realizował potrzeby ekonomiczne związku) uszczerbku wynikającego dla niego z faktu ponoszenia kosztów funkcjonowania związku (np. opłaty czynszowe; opłaty za media). Obowiązująca linia orzecznicza wydatki takie postrzega jako realizowanie zwykłych potrzeb związku – celem takich wydatków było bowiem bieżące utrzymanie związku.

Czytaj także: Konkubinat a alimenty

Foto: Nathan Dumlao, Unsplash